Phương pháp đầu tư giá trị và cách định giá cổ phiếu của Benjamin Graham

Benjamin Graham là giáo sư kinh tế, nhà quản lý quỹ thành công mức sinh lãi hàng năm của ông là tầm 20%/năm. Ông được biết đến là cha đẻ của đầu tư giá trị, tác giả 2 cuốn sách nổi tiếng là Nhà đầu tư thông minh & Phân tích chứng khoán (2 cuốn sách này đã được dịch ra Tiếng Việt & bán rộng rãi). Benjamin Graham cũng là thầy của Warren Buffett – nhà đầu tư thành công nhất thế giới hiện đại, ông cũng là thầy của nhiều nhà đầu tư thành công khác.

(Ảnh: Nhà đầu tư huyền thoại Benjamin Graham - sưu tầm )

Nguyên tắc của đầu tư giá trị là Biên an toàn.

Tức là mua cổ phiếu thấp hơn đáng kể so với giá trị thực của cổ phiếu.

Tức là bỏ ra 5 đồng để mua 1 cổ phiếu 10 đồng! Nghe thì có vẻ đơn giản, nhưng đối với nhà đầu tư cá nhân xảy ra 2 vấn đề khó khăn:

Không biết cổ phiếu mình quan tâm đáng giá bao nhiêu?

Không giữ mình, biết là cổ phiếu ABC đáng giá 10 đồng, nhưng bỏ 15 đồng ra mua cổ phiếu ABC vì đang sốt – Đây là dấu hiệu của FOMO tạo nên bong bóng.

Lưu ý nguyên lý này: Bất chấp thế nào đi nữa, hãy chỉ được phép mua cổ phiếu thấp hơn đáng kể so với giá trị thật.

3 công thức định giá cổ phiếu của Benjamin Graham.

1. Công thức định giá 1

Value = EPS x (8.5 +2g)

- Value: Là giá trị thực mà ta đang tính toán.
- EPS: Tổng EPS (thu nhập trên mỗi cổ phần) của 12 tháng. 
- 8,5: Hằng số biểu thị tỷ lệ PE của công ty với mức tăng trưởng 0%
- g: Tốc độ tăng trưởng lợi nhuận dài hạn (5-10 năm) của công ty.

2. Công thức định giá 2

- Value – EPS – 8,5­ – g: Được hiểu như công thức định giá 1 của Graham.
- 4: Tỷ lệ lợi nhuận tối thiểu yêu cầu. Tỷ lệ phi rủi ro là 4,4% vào khoảng năm 1962, khi mô hình này được giới thiệu.
- Y: Lãi suất trái phiếu doanh nghiệp AAA 20 năm hiện tại.

Nhận xét:

- Rõ ràng ta nhận thấy, công thức định giá 2 là phần mở rộng của công thức định giá 1 nhưng có phần chặt chẽ hơn rất nhiều.
- Ta có Y > 4.4 (Vì trái phiếu doanh nghiệp luôn lớn hơn lợi nhuận phi rủi ro). Khi đó Value (Công thức 2) < Value (Công thức 1).
- Định giá theo cách định giá thứ 2 sẽ an toàn hơn so với công thức 1.

3. Công thức định giá 3

Ở mức độ này, Cách ước lượng giá trị thật của Benjamin Graham sẽ phụ thuộc vào EPS (Thu nhập trên mỗi cổ phần) & BVPS (Giá trị sổ sách trên mỗi cổ phần), nó thể hiện sự hài hòa giữa tài sản & thu nhập. Công thức định giá thứ 3 là:

Value = (22.5 X EPS X BVPS) ^ (½)

Ví dụ về 3 công thức của Benjamin Graham:

Cổ Phiếu ABC có :

- EPS = 5.000 đồng (Lợi nhuận trên 1 cổ phiếu).
- G = 7%/năm (Trung bình kéo dài trong 5-10 năm).
- Y = 6 (Tức là 6% cho lãi suất trái phiếu doanh nghiệp).
- BVPS = 40.000 đồng (Giá trị sổ sách mỗi cổ phiếu).
Khi đó:

- Theo CT1: Value1 = EPS x (8.5 +2g) = 5.000 X (8.5 + 2×7) = 112.500 đồng
- Theo CT2: Value2 = EPS x (8.5 + 2g) x 4.4/ Y = [ 5000 X (8.5 + 2×7) X 4.4] / 6 = 82.500 đồng
- Theo CT3: Value3= (22.5 X EPS X BVPS) ^ ( ½) = (22.5 X 5.000 X 40.000)^(1/2) = 67.000 đồng

Theo 3 công thức định giá cổ phiếu của Benjamin Graham thì ta cũng thấy là chúng có 3 kết quả khác nhau. Thấp nhất là Công thức 3 có Value3 = 67.000 đồng, cao nhất là công thức 1 có Value1 = 112.500 đồng. 

Hầu hết Nhà đầu tư cá nhân nghĩ rằng, giá trị thực của cổ phiếu là 1 con số chính xác! Đây là một quan niệm có phần cứng nhắc & thiếu sót.

2 Lưu ý khi sử dụng công thức định giá của Benjamin Graham

- Ứng dụng tính giá trị thực của Benjamin Graham có 2 biến & 2 con số dễ biến động đó là EPS & G.

- EPS là con số dễ bóp méo nên bạn tốt nhất sử dụng cho những doanh nghiệp mang tính ổn định. Hoặc bạn nên tính lợi nhuận trung bình EPS 5 năm trong quá khứ thì nó ít rủi ro hơn. 

- G: Là tốc độ tăng trưởng tương lai 5-10 năm.